Xử lý sự cố dọc đường: nổ lốp, mất phanh, xe quá nhiệt, chết máy

Xe sẽ kéo lệch về phía lốp hỏng, mạnh và đột ngột. Phản xạ tự nhiên là đạp phanh và đánh lái ngược — cả hai đều sai.

• Giữ chặt vô-lăng bằng cả hai tay, giữ xe đi thẳng. Đây là việc quan trọng nhất.
• Nhả ga từ từ, tuyệt đối không đạp phanh gấp.
• Để xe tự chậm lại, khi đã kiểm soát được thì phanh nhẹ và nhấp nhả, từ từ tấp vào lề phải.
• Bật đèn khẩn cấp, dừng ở nơi bằng phẳng, đặt biển hoặc vật cảnh báo phía sau xe.
• Ra khỏi xe ở phía không giáp làn xe chạy và đứng ngoài lan can, không đứng cạnh xe.

Nổ lốp trước nguy hiểm hơn nổ lốp sau vì nó kéo cả hướng lái. Cùng lý do đó, lốp tốt nhất nên lắp ở trục trước — kinh nghiệm lái, hỏi thêm nơi bảo dưỡng.

Hiếm gặp nhưng phải biết trước, vì không có thời gian suy nghĩ. Thứ tự dưới đây là kinh nghiệm kỹ thuật, làm lần lượt chứ không làm cùng lúc.

• Đạp nhấp nhả bàn đạp phanh nhiều lần — có thể lấy lại được áp suất nếu chỉ hụt dầu tạm thời.
• Về số thấp dần để lấy phanh động cơ. Không về thẳng số thấp nhất một lúc.
• Kéo phanh tay từ từ, nhả ra ngay nếu thấy đuôi xe có dấu hiệu trượt ngang.
• Bật đèn khẩn cấp, bấm còi cảnh báo xe xung quanh, tìm hướng thoát trống.
• Cùng đường thì cho xe cọ vào vách núi, hộ lan hoặc bãi cát để tiêu bớt tốc độ — chọn vật mềm, tránh vật cứng và tránh vực.

Đổ đèo dài phải dùng phanh động cơ, không rà phanh liên tục. Rà phanh làm nóng má phanh tới mức mất tác dụng. Với xe mô tô, quy định kỹ thuật nêu rõ: xuống dốc dài cần dùng cả phanh trước và phanh sau.

Kim nhiệt độ lên vạch đỏ hoặc có hơi bốc lên từ nắp ca-pô. Đây là lúc dừng, không phải lúc cố chạy thêm.

• Tắt điều hoà, bật quạt gió ở mức nóng nhất để lấy bớt nhiệt ra khỏi động cơ.
• Tấp vào lề an toàn rồi tắt máy. Cố chạy thêm vài ki-lô-mét có thể làm cong vênh động cơ.
• Tuyệt đối không mở nắp két nước khi động cơ còn nóng — nước và hơi đang ở áp suất cao, mở ra là bỏng nặng.
• Chờ nguội hẳn rồi mới kiểm tra mức nước làm mát và tìm chỗ rò.
• Không đổ nước lạnh vào động cơ đang nóng.

Nguy hiểm nằm ở chỗ xe biến thành chướng ngại tĩnh trên đường có xe chạy.

• Tận dụng đà còn lại để đưa xe ra khỏi làn xe chạy ngay khi máy vừa tắt.
• Mất trợ lực lái và trợ lực phanh: vô-lăng nặng hơn nhiều và phanh cần đạp mạnh hơn — biết trước để không hoảng.
• Bật đèn khẩn cấp, đặt vật cảnh báo phía sau xe ở khoảng cách đủ xa cho xe sau kịp thấy.
• Người trong xe ra ngoài, đứng phía sau hộ lan, không ngồi lại trong xe trên làn đường.
• Chết máy khi đang ở trên đường sắt: đưa người ra khỏi xe trước, rồi mới tìm cách đẩy xe.

Quy tắc qua đường sắt không rào chắn: cách đường ray 5 mét thì hạ kính cửa, tắt âm thanh và quan sát. Khi dừng chờ, cũng đứng cách ray 5 mét.

Phần lớn sự cố đều báo trước. Đây là kinh nghiệm bảo dưỡng thông thường.

• Kiểm tra áp suất và độ mòn lốp định kỳ, gồm cả lốp dự phòng.
• Nhìn mức nước làm mát, dầu máy và dầu phanh khi đổ nhiên liệu.
• Chú ý đèn báo trên bảng đồng hồ: đèn đỏ nghĩa là dừng xe kiểm tra, đèn vàng là lưu ý. Tra ý nghĩa từng đèn ở mục đèn cảnh báo.
• Mang sẵn vật cảnh báo, đèn pin, và biết chỗ đặt bộ đồ thay lốp trên chính chiếc xe mình.
• Trước chuyến đi xa, đi một vòng quanh xe kiểm tra lốp và đèn — thói quen mất 20 giây.